Zatory płatnicze – obowiązek składania oświadczeń przez dużych przedsiębiorców

Znowelizowane przepisy

Z początkiem roku weszły w życie przepisy ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia zatorów płatniczych, której głównym założeniem jest poprawa otoczenia prawnego, w jakim funkcjonują strony transakcji handlowych. O części wprowadzonych regulacji pisaliśmy już w artykule dotyczącym tzw. ulgi na złe długi w podatkach dochodowych, który jest dostępny pod tym linkiem.

Terminy zapłaty

Zgodnie z nowymi przepisami, termin zapłaty powinien nie być dłuższy niż 30 dni. Jeżeli termin ten będzie dłuższy niż 30 dni, wówczas wierzyciel może żądać odsetek ustawowych po upływie 30 dni, liczonych od dnia spełnienia swojego świadczenia i doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku, potwierdzających dostawę towaru lub wykonanie usługi, do dnia zapłaty, ale nie dłużej niż do dnia wymagalności świadczenia pieniężnego.

Szczególne regulacje zostały przewidziane w przypadku relacji dużego przedsiębiorcy będącego dłużnikiem z mikroprzedsiębiorcą, małym przedsiębiorcą lub średnim przedsiębiorcą. W takim przypadku, termin zapłaty nie może przekraczać 60 dni. Jeżeli strony ustalą harmonogram spełnienia świadczenia pieniężnego w częściach, termin ten stosuje się do zapłaty każdej części świadczenia pieniężnego.

Oświadczenie o statusie dużego przedsiębiorcy

Nowe przepisy wprowadziły także m.in. obowiązek składania oświadczeń o swoim statusie przez dużych przedsiębiorców.

Warto przypomnieć, że dużym przedsiębiorcą jest podmiot:

  • który zatrudnia co najmniej 250 pracowników lub
  • którego roczny obrót przekracza 50 milionów EUR i roczna suma bilansowa przekracza 43 milionów EUR.

Na uzyskanie lub utratę statusu mają wpływ pułapy zatrudnienia oraz pułapy finansowe z ostatnich dwóch okresów obrachunkowych.

Zgodnie z regulacjami obowiązującymi od dnia 1 stycznia 2020 r., dłużnik będący dużym przedsiębiorcą składa drugiej stronie transakcji handlowej oświadczenie o posiadaniu statusu dużego przedsiębiorcy. Oświadczenie składa się w formie, w jakiej jest zawierana transakcja handlowa, najpóźniej w momencie jej zawarcia.

Co oznacza to w praktyce? Niestety, ale nic innego, jak konieczność składania oświadczenia drugiej stronie, przy zawieraniu każdej transakcji handlowej.

Określenie statusu przedsiębiorcy

Należy zwrócić uwagę, że w zakresie określenia statusu przedsiębiorcy nie znajdą zastosowania definicje zawarte w ustawie prawo przedsiębiorców. Ustawa o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych odwołuje się bowiem do przepisów unijnych, które przewidują szczegółowe zasady w tym zakresie. Oznacza to konieczność weryfikowania statusu przedsiębiorcy przy uwzględnieniu dodatkowo danych dotyczących tzw. przedsiębiorstw powiązanych oraz przedsiębiorstw partnerskich, co w wielu przypadkach może rodzić wątpliwości interpretacyjne.

W rezultacie uwzględnienia danych przedsiębiorstw powiązanych i partnerskich (np. liczby pracowników) może się okazać, że podmiot który samodzielnie nie jest dużym przedsiębiorcą, będzie nim na gruncie przepisów unijnych z uwagi np. na powiązania z przedsiębiorstwami z grupy kapitałowej.

Sprawozdanie o terminach zapłaty

Zgodnie z nowymi przepisami, kierownicy podmiotów, których przychody przekraczają 50 milionów EUR, będą mieć obowiązek składania sprawozdań o stosowanych przez te podmioty w poprzednim roku kalendarzowym terminach zapłaty w transakcjach handlowych. Sprawozdania w tym zakresie powinny być składane do ministra właściwego ds. gospodarki, w terminie do dnia 31 stycznia każdego roku.

Sankcje

Warto zwrócić uwagę, że nowe regulacje przewidują sankcje za nieprzestrzeganie obowiązku składania oświadczeń lub składanie oświadczeń niezgodnych ze stanem rzeczywistym. W takim przypadku przedsiębiorcy będzie grozić grzywna, a zastosowanie znajdą właściwe przepisy kodeksu wykroczeń.

W razie zaistnienia nadmiernych zaległości w płatnościach, na przedsiębiorcę będzie mogła zostać nałożona kara przez Prezesa Urzędu Konkurencji i Konsumentów. Zgodnie z definicją, nadmierne opóźnianie się ze spełnianiem świadczeń pieniężnych ma miejsce w przypadku, gdy w okresie 3 kolejnych miesięcy suma wartości świadczeń pieniężnych niespełnionych oraz spełnionych po terminie przez ten podmiot wynosi co najmniej 2 000 000 złotych. Nie dotyczy to podmiotów publicznych.

Czytaj również: Opłata od reklamy suplementów diety oraz opłata od napojów słodzonych

3

Jakub Makarewicz

Doradca podatkowy